сұхбат
Ш.Ш.Уәлиханов атындағы тарих және этнология институтының бас ғылыми қызметкері Зардыхан Қинаятұлы:
– Сіз Моңғолияда үлкен лауазымды қызметте болдыңыз. Қазір Қазақстанда қызмет жасап жатырсыз. Қандай айырмашылық байқадыңыз?
– Әйтеуір маған сауал қойған журналистердің бәрі-ақ «Сіз Моңғолияда лауазымды қызметте болдыңыз» деп бастайды. Ол да дұрыс шығар, Моңғолияда тудым, өмірімнің 52 жылы сонда өтті. Мен Қазақстанға келгелі бері де [...]
құпия өмір
Оның ең соңғы арманы өз уақытында өмiрден кету болды. Осы істің шешiмiн табуға көмектесушiлер де табылды. Ол ендi келместiң жұмбағына айналып кеттi. Осы бiр сауысқаннан сақ адамның қазасы «басқару тәсiлiмен болған өлiм» категориясына жатқызылды. Және ол ерте емес және кеш емес iске асуымен де көпшiлiктi ойландырып отыр.
тарихтың ақтаңдақ беттерінен
Жалғасы. Басы өткен санда
Күрделі жағдай: кім басқыншы, кім құрбандық?
1939 жылғы 23-тамыздағы кеңес-герман келiсiмi бойынша, Финляндия Кеңес Одағының ықпал аймағына енгізілген болатын. 1939 жылы 14-қазанда КСРО Финляндияға Фин шығанағындағы бiрнеше аралды, Карел мойнағы-ның және Рыбачий түбегiнiң бiр бөлiгiн Шығыс Карелиядағы кеңес жерiнiң бiр бөлiгiне ауысу туралы және Ханко аралын 30 жылға жалға беру [...]
тарихтың ақтаңдақ беттерінен
Кеңестік Ресей және тәуелсіз Финляндия
Бiрiншi дүниежүзiлiк соғыстан кейiн Еуропада бiрқатар жаңа мемлекеттер пайда болды. Польша тәуелсiздiк алды және оны бұрынғы кезеңдерде үш рет бөлiске салғанда айырылып қалған жерлерiнiң бiразын қайтарып алды. Габсбургтер империясының ыдырауы нәтижесiнде Чехия мен Словакия тәуелсiздiк алып, Чехословакия республикасы құрылды. Оңтүстiк славян жерлерi бiрiгiп, 1918 ж. Серб, хорват, словен корольдығын [...]
немесе батыр қыздың Сталинге жазған үш хаты
Соғыс қашанда шытырман оқиғаларға толы болып келедi. Оның соңғы ақиқаты әлi ашылған жоқ. Қолына қару алған ең соңғы жауынгердiң көзi жұмылғанша бар шындықтың әзiрге айтылмасы да анық. Еуропаның он бiр мемлекетiн азат еткен Кеңес жауынгерлерiнiң ерлiк iстерi мен сол кезеңдегi түрлi саяси келiсiмдердiң 2017 жылға дейiн аса құпия күйiнде [...]
(Аяулы ұстазым Алма Қыраубай немересі хақындағы қос үзік сыр)
1. Алғашқы ұшырасу
Өмір-кезеңнің өрінде, көңіл-меземнің шегінде бір байқалған шындық мынау: задында ертеңі бар адам – өткенге құмар болады. Еске алып қою үшін ғана емес. Тануға. Бағзыға әуейі-масылықсыз ғашық болған жан, жаңаны табуға да қайым-дүр.
Жә, әңгімені басынан бастайыншы.
1980 жылдардың бас кезі. Алматының Бас оқу ордасы – ҚазМУ-дің [...]
12 сәуір – Қаныш Сәтпаевтың туған күні
1953 жылы мектеп бітірдім. Сол мектеп бітірер жылы әр саланың кәсіби мамандарымен кездесу болды. Әр қайсысы өз мамандығын мақтап жатты. Соның ішінде геолог-ғалым Шахмардан Есеновтің сөзі бізге ерекше әсер етті. Ол «Адам өзі өмір сүріп жүрген жердің құрылысын білмей, оның көркемдігін түсінбей, қалай жүреді?» – деген орыс геологиясының данышпаны, [...]
Ел іші алтын ілгек
Есімі ел есінде қалса да, ерліктері қағаз бетіне түспей, ауыздан-ауызға тарап, аңызға айналған қазақ батырлары мен әулие, данышпандары қаншама. Сондай қазақ батыры, әрі әулиесі, XVII ғасырлар шамасында өмір сүрген Жаманұлы Байастың есімі әлі күнге ауыл қарияларының аузынан түспейді. Сол себептен де дүйім жұрт осы батырдың ерліктермен таныс болсын деген ниетпен қазаққа белгілі [...]
Жалпы адамзат баласына шындықтан гөрi өтiрiк көп қызмет еткен. Оны ойлап табушылар өз мүддесiне орай формасын өзгертiп, үш категорияға бөлiп, iшкi «жауларына» қарсы қолданып отырған. Бiрақ қып-қызыл өтiрiк және статистика күйiнде түрленiп отырған ұғым шеңберi қандай аудиторияда айтылса да өз тыңдарманын имандай сендiрiп келген. Шығуын бiлсек те, тiгiсiн бiлмеген сондай қып-қызыл өтiрiктiң бiрi – 1959 [...]
Адамдар. Жолдар. Тағдырлар.
Даңқты қолбасшы Бауыржан Момышұлынан бiреу:
– Өмiрде ақиқат бар ма? – деп сұрапты.
– «Бар, бiрақ ол елу жыл кешiгiп жүредi» – дептi сонда Бәукең.
Ақиқатқа қарсы жүретiн әрекет Ресейдiң қоғамдық өмiрiнiң өзегiне айналып келдi. Ол күнi бүгiнге дейiн жалғасып келедi. Бұл ақиқаттың түйiнiн ХХ ғасырдың басында атақты жазушы А.Чехов ашса да, оның сөзi ұзақ уақыт [...]
Загрузка ...