Аналар мен арулар мерекесі құтты болсын!

БЕЛОРУСЬ ҚАЗАҚТАРЫ АҒАРАҢДАП КӨРІНЕДІ

дүниежүзі қазақтары

«Қазақ диаспорасы» құбылысы – соңғы уақытта жіті назарда тұрған тақырыптың бірі. Төрткүл дүниеге тарыдай шашырап таралған алаш баласы қазір қайда жоқ десеңізші! Сондықтан да, ұлтымызға тән нәсілдік пошымға сай – дөңгелек жүзді, дембелше, қоңырқай өңді қандастарымызды батыста да, шығыста да теңдей кездестіруге болады. Ал, олардың арасында тағдырдың жазуымен қазық қаққан жеріне тастай батып, судай сіңбесе де, айтарлықтай дәрежеде берекеттеніп, тамыр жайғаны қаншама?! Өз кезегінде, сондай бір қазақ ұрқына құт болған мамыражай атыраптардың қатарында – Беларусь жері де бар. Жақында дәм тартып осы елге жолымыз түскен еді. Емен-жарқын ықылас пен өзінше бет-бейнесі бар, ең бастысы, Қазақстан десе ықыласы бөлек жұрттың ахуалын айтуды ойлап жүрген едім. Соның реті енді түскендей. толығымен »

Әбіштің әлеміне дақ түспейді

алқау

Әбіш Кекілбайұлы – әлемге танылған тұлға. Ол кісі туралы сөз құрастырамыз деп ойламап та едік. Алдаспан ақын – Фариза апамыз, жақындағы бір сұхбатында: «Әбіш туралы бір нәрсе ойлап, бір нәрсе жазуға тіпті қорқамын» дегені бар еді. Әйтсе де, жалпақ жұртқа жария етіліп, Әбекем табиғатына лайық емес көзғарас көрсеткен Назарбек Қанафияұлының «Ашық хатына» үнсіз қалып, бейтараптық жасау – адамгершілік қағидамызға сын болар деп, хат авторына жауап жазуды азаматтық парызым деп есептедім. толығымен »

Қазаққа қажет қағида

Мемлекеттік мүдде

Мен сiздердi кез-келген дүкенге кiргенде айналаға қарап ең алдымен: «Қазақстандық тауар қайда?» – деп сұрауға, өз өнiмдерiмiздi пайдалануға шақырамын».

Қазақстан Республикасы Президентiнiң «Сапа саласындағы жетiстiктерi үшiн» сыйлығын алуға арналған конкурс пен «Алтын сапа» республикалық көрме-конкурсының жеңiмпаздарын марапаттау рәсiмiнде сөйлеген сөзi отандық өнiм өндiрушiлердi бiр серпiлтiп тастады. толығымен »

Бөлімі: Мәселе     уақыты: 4-наурыз, 2010   Пікір жазылмаған

Шәкәрім бағындырған руханият шыңы – Абайдың орындалмаған арманы

жан сарайы

Тұрсын ЖҰРТБАЙ, жазушы, ғалым:

– Тұрсын аға, елімізде Абай, Мұхтар Әуезов мұраларына терең бойлап жүрген санаулы ғалым бар десек, соның бірі – Өзіңіз. Жалпы Абайға қарап бой түзейтін қазақ үшін мұндай зерттеулер, деректер құнды екені белгілі. Сіз осы Құнанбай, Абай, Мұхтар Әуезов туралы деректерді қалай жинадыңыз?
– Бұл үш тұлғаның өмір тарихын, шығармаларын, көзғарастарын бала кезімнен құлағыма құйып, бойыма сіңіріп, естіп өстім. Мен сөзге ден қоя бастаған алпысыншы жылдары Абайдың, Шәкәрімнің, Мұхтардың көзін көрген қариялар бар болатын. Естияр тарта бастағаннан солардың әңгімесін тыңдап өстім. Сирақбай Досмағамбетов деген Абаймен Өскенбайдан барып қосылатын қария сол жылдары Айпара анадан бастап Тоғжанға дейінгі аталарынының қорымын екі-үш жыл қатарынан түгендеп, басына белгі қойып шықты. Бүкіл ауылдағы жалғыз құдықты сол кісі өзінің үйінің алдында қаздырған болатын. Су ала барғанда менімен бір сыныпта оқитын Нұрғазы атты баласымен қатар отырғызып қойып Ырғызбайдың шежіресін, кімнің ауылы қай жерде, ол қай жерде жерленді, оның басына қандай белгі қойылды, соның бәрін айтып беретін. Сөзге үйір тартып, алғашқы мақалам газетке басылған соң, жетінші-сегізінші сыныптардан бастап кейде сондай сапарға мені де бірге алып шығып жүрді. Біз белтемірге дәнекерленген, адам аттары жазылған қаңылтырларды орнатамыз. Мысалы, Тоғжан ұзатылған Аққозының ауылы мен қорымын, Еркежанның қыстағын, Қоңырәулиені, Оразбайдың Майқұдығы, Бейсенбайдың тірідей көмілген құдығы, Мырзашоқыны, Барлыбайдың жазығын, Қодардың Қаражартасын, Шәкәрімнің қыстауын, Ырғызбай тұқымының ата қорымын, Нысан Абыздың зиратын, Өскенбайдың асы берілген Көкшетауды, Еңлік-Кебектің қорымын, «Қорғансыздың күніндегі» Ғазизаның зиратын, Ақшоқыны, Шұнайды, Жидебайды, Бақанасты, Шилі кезеңді, Хан биігін сол жылдары көріп, сырын білдім. Бұлар Шаған-Қарауыл-Семей күре жолынан онша қашық емес мекендер болатын. Сонымен қатар Тоқтамыс батырдың туын сақтаған Әбіш ақсақалдың әңгімесін тыңдауды және ол үйден дәм татуды исі тобықты баласы өзіне үлкен құрмет санайтын. Ал, сол кісінің ұлы Нұғыман аға мені жанына тартты, немересі Несіпбай, Бекендермен қатар оқығандықтан, қонақ келген кезде құлақ та бұйырып қалып жүрді. Шәкір Әбенов марқұм айлап жататын. Леймен деген ақын қария да әңгімеші адам еді. Бір сөзбен айтқанда, өз үйіңнің табалдырығығынан сыртқа аттасаң болды Абай, Шәкәрім, Мұхтар ғана емес, сонау Рыспетектен бастап Құнанбайға дейінгі адамдардың тұқымына жолығасың, әңгімесін тыңдайсың. Ақсақалдардың әңгімесін айтып беремін деп «ру араздығын қоздырған бала емес, пәле» ретінде тоғызыншы сыныпта мектептен бір ай шығарып жібергені де бар. Менің бүкіл ғұмырым осы үш тау тұлғаға арналды десем де болады. Енді осынша жинаған дүниеден қорытынды жасау керек. толығымен »